Yakutiye Silueti Rawlinson hatıratında

Serbest kaldıktan sonra İngiltere’ye geri dönen, Ortadoğu ve Erzurum’daki izlenimlerini “Adventures In The Near East” adı altında bir hatıratta toplayan Rawlinson, hatıratının içerisine, tutuklu kaldığı Yakutiye Kışlası ve Medresesi’nin resmine de yer verdi. Yakutiye Medresesi’ne ait çizimde, minarenin uç kısmının yıkık olduğu gözlenirken, İngiliz Yarbay Rawlinson’un, bu tarihi eserden ‘cami’ olarak bahsettiği ifade edildi.

//KIŞLA MAZGALINDAN YAKUTİYE MEDRESESİ’Nİ ÇİZDİ

Yakutiye Medresesi’nin, 1921 yılına ait görüntüsünü tarihe kazandıran İngiliz Yarbay Alfred Rawlinson, İtilaf Devletleri’nin temsilcisi olarak geldiği Erzurum’da, uzunca bir süre inceleme ve temaslarda bulundu. İngiltere’nin, İstanbul’daki Türk aydın ve milletvekillerini tutuklayarak Malta’ya sürmesinin ardından gidilen misilleme, Rawlinson’un da gözaltına alınmasına neden oldu. Kazım Karabekir Paşa’nın talimatıyla tutuklanan İngiliz Yarbay, Yakutiye Medresesi’nin karşısında bulunan ve günümüze ulaşmayan kışla içerisindeki tutuk evine kapatılırken, daha sonra takas usulüyle kurtulabildi. Yakutiye Kışlası’nda hapis tutulduğu odanın penceresinden Yakutiye Medresesi’nin çizimini yapan Yarbay Rawlinson, resim üzerine aldığı notlarda, medreseden ‘eski cami’ diye bahsetti.

//MEDRESESYE AİT EN ORJİNAL ÇİZİM, RAWLINSON’UN HATIRATINDA

Ülkesine döndükten sonra başından geçen olayları bir hatıratta toplayan İngiliz Yarbay Rawlinson, Yakutiye Medresesi’nin en orijinal çizimine de yer vererek, tarihi eser üzerinde görüş ve düşüncelerine de yer verdi.

Rawlinson’un çizdiği resimde, sırtı şimdiki Cumhuriyet Caddesi’ne dönük olan bina dikkat çekerken, bu yapının 1950’li yıllarda yıkıldığı öğrenildi. Yakutiye Medresesi’ne ait minarenin yıkık olarak çizildiği resimde, Rawlinson’un, minare üzerindeki çinilerle ilgili olarak çeşitli notlar aldığı görülürken, tarihi eser üzerindeki Palmiye ve kuş motifine dikkatlerden kaçmadı. Avlu kısmı şimdi çay bahçesi ve park olan Yakutiye Medresesi’nin, günümüze ulaşan en orijinal görüntüsü olarak kabul edilen Rawlinson çizimi, daha sonra İngilizce ve Fransızca olarak basılan hatıratlarda da yer aldı.