Geleneksel Türk Fırıncılığı, Tez Oldu

Tahsilini, Atatürk Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü’nde tamamlayan Yrd. Doç. Mehmet Demirtaş, 2003 yılında doktora tezi olarak hazırladığı “17. Yüzyıl’da Osmanlı’da Fırıncılık” isimli çalışmayı kitap haline getirdi.

“OSMANLI’DA FIRINCILIK MESLEĞİ”

Tahsilini Erzurum’da tamamladıktan sonra başlayan akademik yaşantısına Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi’nde devam eden Demirtaş, bir ilke imza atarak, ekmeğin tarihçesini ve fırıncılık mesleğini bilimsel bir çerçevede ele aldı.

Ekmeğin tarihi süreç içerisinde evrimi ve mayanın icat edilmesi gibi önemli dönem noktalarını, ülkelerden ve medeniyetlerden örnekler vererek gözler önüne seren Yrd. Doç. Dr. Demirtaş, “Erzurum’da hazırladığım bu çalışmamda, fırıncılık ve ekmeğe dair akıllarda hangi soru işareti varsa bilimsel bir yaklaşımla cevap veriliyor” dedi.

FIRINCILIĞIN TARİHÇESİ

Fırıncılığın, bir meslek grubu haline gelişinin Roma dönemine dayandığının kaydedildiği eserde, temel gıda olduğu için, Osmanlı Devleti’nin de ekmekçilik ve fırıncılığa ayrı bir önem verdiğine dikkat çekiliyor.

Yrd. Doç. Mehmet Demirtaş, Osmanlı’da Müslüman Arnavutlar ve Hıristiyan Ermenilerin, fırıncılık mesleğinde ağırlıklı olarak çalıştıklarını belirttiği eserinde, devletin de, fırıncılık mesleğine ve meslek erbaplarına bir takım imtiyazlar tanıdığına işaret ediyor. Osmanlı Devleti’nde ayrıca fırın ve fırıncılarla ilgili olarak sınıflandırmaların da yapıldığının anlatıldığı “17. Yüzyıl’da Osmanlı’da Fırıncılık” isimli kitapta, ekmek fırınlarının,  Ordu, Saray, Elçilik ve Vakıf adlarıyla 4’e ayrıldığı kaydediliyor.

FIRIN SINIFLANDIRMASI

Kitapta; fırın sınıflandırmasıyla ilgili olarak şu bilgilere yer veriliyor:

“Ordu fırınları, askerlerin ekmek ihtiyacına yönelik olarak üretim yaparken, Saray fırınlarında da, padişaha, devlet adamlarına, saray görevlilerine ve sakinlerine ekmek imal edilirdi. Elçilik fırınları, yabancı devlet temsilcileri için ekmek yaparken, Vakıf fırınları ise, ihtiyaç sahipleri ve yolculara hizmet verirdi”

ESERE A.Ü. KATKISI

Atatürk Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü’nde görevli öğretim üyeleri Prof. Dr. Enver Konukçu, Prof. Dr. Selçuk Günay, Prof. Dr. Besim Özcan, Prof. Dr. Çetin Varlık, Prof. Dr. Kenan Arınç ve Yrd. Doç. Dr. Ersin Gülsoy’un da katkılarda bulunduğu kitapta, Erzurum’un da fırıncılık mesleğinde rüştünü ispat etmiş iller arasında bulunduğu belirtiliyor.